Baza wiedzy o serwisach administracji publicznej
Czy fundacja lub stowarzyszenie musi wpisywać umowy do Centralnego Rejestru Umów?
Nie. Obowiązek publikowania umów w Centralnym Rejestrze Umów mają wyłącznie jednostki sektora finansów publicznych z art. 9 ustawy o finansach publicznych. Fundacje i stowarzyszenia do nich nie należą, nawet jeśli otrzymują dotacje i rozliczają się z wydatkowania pieniędzy publicznych.
Dlaczego organizacje pozarządowe nie publikują umów?
Ustawa rozróżnia dwie grupy podmiotów:
- jednostki sektora finansów publicznych (art. 9) – na przykład gminy, urzędy, szkoły i przedszkola publiczne, publiczne szpitale, instytucje kultury, uczelnie publiczne. Tylko one publikują umowy w rejestrze,
- inne podmioty, które korzystają ze środków publicznych (art. 4 ust. 1 pkt 2) – stosują ustawę o finansach publicznych tylko w zakresie wydatkowania tych środków. Należą tu między innymi organizacje pozarządowe realizujące zadania publiczne, spółki, banki i instytuty badawcze. Te podmioty nie mają obowiązku wpisów do rejestru umów.
Ministerstwo Finansów podkreśla, że obowiązek dotyczy wyłącznie podmiotów z art. 9.
Kiedy fundacja pojawi się w rejestrze umów?
Jako strona umowy. Jeżeli fundacja lub stowarzyszenie sprzedaje urzędowi usługę – na przykład prowadzi szkolenia, organizuje wydarzenie, robi stronę internetową albo dowozi posiłki – urząd wpisze tę umowę do rejestru. Organizacja figuruje wtedy jako wykonawca z danymi pobranymi z rejestru REGON: nazwą, numerem REGON, NIP i adresem siedziby. Jawne będą też przedmiot i wartość umowy.
Wskazówka dla NGO. Sprawdź, czy dane organizacji w REGON są aktualne – nazwa, adres siedziby, forma prawna. To one pojawią się w rejestrze. Nieaktualne dane poprawisz wnioskiem RG-OP w urzędzie statystycznym.
Czy umowa dotacji trafi do rejestru umów?
Nie. Umowy dotacji nie są zamówieniem – nie dotyczą zakupu dostaw, usług czy robót budowlanych, lecz zasad wydatkowania dotacji. Informacje o przyznanych dotacjach jednostki publikują osobno, w wykazach na podstawie art. 34 ust. 1 pkt 8 ustawy o finansach publicznych, na przykład w Biuletynie Informacji Publicznej. Nie publikuje się w rejestrze także umów darowizny i użyczenia, bo są nieodpłatne.
Szkoła lub przedszkole niepubliczne prowadzone przez stowarzyszenie
Ministerstwo odpowiada warunkowo: placówka publikuje umowy tylko wtedy, gdy jest jednostką sektora finansów publicznych z art. 9 i obciążają ją umowy objęte obowiązkiem. Jeżeli stosuje ustawę o finansach publicznych jako podmiot korzystający ze środków publicznych (art. 4 ust. 1 pkt 2), obowiązek jej nie dotyczy. Placówki niepubliczne prowadzone przez organizacje pozarządowe co do zasady nie są jednostkami z art. 9 – w razie wątpliwości warto przeanalizować status placówki z prawnikiem lub organem dotującym.
Jak organizacje mogą korzystać z rejestru?
- organizacje strażnicze – analiza wydatków samorządu, powtarzających się wykonawców, wartości umów,
- organizacje świadczące usługi – sprawdzanie, ile urzędy płacą za podobne usługi, kiedy kończą się umowy i kiedy warto przygotować ofertę,
- rady pożytku publicznego – porównanie skali zlecania usług firmom i organizacjom.
Czy organizacja może dobrowolnie publikować swoje umowy?
W Centralnym Rejestrze Umów nie – system jest dostępny tylko dla jednostek publicznych. Organizacja może jednak publikować informacje o umowach na własnej stronie albo w sprawozdaniu, co buduje zaufanie darczyńców i partnerów.
Stan na 11 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Źródło: opracowano na podstawie materiałów Ministerstwa Finansów o Centralnym Rejestrze Umów JSFP (gov.pl/web/finanse, w tym najczęściej zadawanych pytań, podręcznika użytkownika i dokumentacji API) udostępnianych na licencji CC BY-SA 4.0. Treść została opracowana od nowa własnymi słowami i uzupełniona; artykuł udostępniamy na tej samej licencji.
