Baza wiedzy o serwisach administracji publicznej
Czym jest Centralny Rejestr Umów i jak sprawdzić umowy gminy lub urzędu?
Centralny Rejestr Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych, w skrócie CRU JSFP albo po prostu rejestr umów, to ogólnopolska, bezpłatna baza umów zawieranych przez gminy, powiaty, ministerstwa, szkoły publiczne, szpitale publiczne, uczelnie i inne jednostki publiczne. Od 1 lipca 2026 r. każdy może bez logowania sprawdzić, z kim urząd podpisał umowę, na co i za ile.
Rejestr działa na podstawie art. 34a i 34b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 30 marca 2026 r. w sprawie Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych. System zbudowało Ministerstwo Finansów razem z Centrum Informatyki Resortu Finansów.
Gdzie przeglądać Centralny Rejestr Umów?
System ma dwa adresy:
- rejestrumow.gov.pl – strona dla wszystkich: mieszkańców, dziennikarzy, organizacji społecznych, przedsiębiorców. Przeglądanie jest bezpłatne i nie wymaga logowania,
- jsfp.rejestrumow.gov.pl – strona dla pracowników jednostek publicznych, którzy wprowadzają i publikują umowy. Tu trzeba się zalogować przez login.gov.pl.
Jak szukać konkretnych umów, opisujemy w artykule Jak sprawdzić, jakie umowy zawarła gmina, szkoła czy urząd?.
Po co powstał rejestr umów?
Rejestr realizuje zasadę jawności gospodarowania pieniędzmi publicznymi. Ministerstwo Finansów wskazuje dwa cele:
- przejrzystość dla obywateli – łatwy dostęp do informacji o wydatkach publicznych dla mieszkańców, mediów i organizacji pozarządowych, zapobieganie korupcji i budowanie zaufania,
- zarządzanie przez dane – zebranie umów w jednym miejscu pozwala kierownikom jednostek porównywać koszty, racjonalizować wydatki i lepiej planować zakupy.
Wcześniej takie informacje trzeba było zbierać z rejestrów umów na stronach poszczególnych urzędów albo wnioskami o informację publiczną. Teraz są w jednym, ujednoliconym systemie.
Od kiedy działa Centralny Rejestr Umów?
Przepisy weszły w życie etapami:
- 1 kwietnia 2026 r. – jednostki zaczęły składać wnioski o konta w systemie,
- 1 lipca 2026 r. – ruszył obowiązek publikowania informacji o umowach i publiczna strona rejestru.
Do rejestru trafiają umowy zawarte od 1 lipca 2026 r. Umów podpisanych wcześniej – i aneksów do nich – nie wpisuje się.
Kto musi publikować umowy?
Obowiązek ciąży na kierownikach jednostek sektora finansów publicznych w rozumieniu art. 9 ustawy o finansach publicznych – na przykład wójtach i burmistrzach, starostach, dyrektorach szkół i przedszkoli publicznych, dyrektorach szpitali publicznych, rektorach uczelni publicznych, dyrektorach instytucji kultury i ministrach. Kierownik może powierzyć pracę w systemie pracownikom, ale to on odpowiada za zgodność danych z rzeczywistością.
Obowiązek nie dotyczy spółek handlowych (także komunalnych i Skarbu Państwa), fundacji, stowarzyszeń ani firm prywatnych. Szczegóły w artykule Kto musi publikować umowy w Centralnym Rejestrze Umów?.
Jakie umowy trafiają do rejestru?
Umowy, które jednocześnie:
- są zamówieniem w rozumieniu Prawa zamówień publicznych, czyli odpłatną umową na dostawy, usługi lub roboty budowlane,
- zostały zawarte w formie pisemnej, elektronicznej, dokumentowej (na przykład e-mailem) albo innej formie szczególnej.
Nie ma progu kwotowego – teoretycznie wpisuje się nawet umowę na 1 grosz. Nie ma też znaczenia, czy umowę zawarto w przetargu, czy z wolnej ręki. Do rejestru nie trafiają natomiast między innymi umowy o pracę, umowy dotacji, darowizny i same faktury. Zobacz Jakie umowy trzeba wpisać do Centralnego Rejestru Umów? i Jakich umów nie wpisuje się do rejestru?.
Jakie informacje o umowie są jawne?
Dla każdej umowy rejestr pokazuje między innymi: numer (jeśli go nadano), datę zawarcia, okres obowiązywania, strony umowy, przedmiot, wartość bez VAT, informację o finansowaniu ze środków unijnych lub zagranicznych, status oraz historię zmian, na przykład aneksów. Pełną listę omawiamy w artykule Jakie informacje o umowie zobaczysz w rejestrze?.
Ile urząd ma czasu na opublikowanie umowy?
Informację o umowie publikuje się bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 30 dni od jej zawarcia albo od zmiany danych. Dni, w których system miał awarię, nie wliczają się do terminu. Więcej: Ile jest czasu na wpisanie umowy do rejestru?.
Czy korzystanie z rejestru jest płatne?
Nie. System jest bezpłatny zarówno dla jednostek publicznych, które wprowadzają umowy, jak i dla osób przeglądających dane. Udostępnione informacje są informacją publiczną i można je ponownie wykorzystywać.
Jak poruszać się po tej części bazy wiedzy?
Artykuły podzieliliśmy na grupy:
- dla mieszkańców, wykonawców i organizacji – jak szukać umów i co rejestr mówi o Tobie,
- zakres obowiązku – kto i jakie umowy wpisuje,
- konto w systemie – wnioski, dokumenty, upoważnienia, role,
- wprowadzanie umów – formularz, wartość, aneksy, wyłączenie jawności,
- API dla integratorów – klucz, endpointy, walidacje, środowisko testowe,
- pomoc – kontakt, typowe problemy, najczęstsze pytania i słowniczek.
Stan na 11 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Źródło: opracowano na podstawie materiałów Ministerstwa Finansów o Centralnym Rejestrze Umów JSFP (gov.pl/web/finanse, w tym najczęściej zadawanych pytań, podręcznika użytkownika i dokumentacji API) udostępnianych na licencji CC BY-SA 4.0. Treść została opracowana od nowa własnymi słowami i uzupełniona; artykuł udostępniamy na tej samej licencji.
