Źródło (z naszego serwisu)
Budowa Ogólnopolskiego Społecznego Rejestru Stowarzyszeń Zwykłych to dla nas ogromne przedsięwzięcie. Wprowadziliśmy już do bazy ponad 6,5 tysiąca organizacji z 60 miast na prawach powiatu i powiatów ziemskich. Zebrane dane potwierdzają sygnały, które otrzymujemy od założycieli stowarzyszeń i społeczników: znaczna część samorządów prowadzi ewidencję niekompletnie, niezgodnie z przepisami albo w ogóle jej nie udostępnia.
Najczęstsze nieprawidłowości: niepełne wpisy i skrócone cele
Najczęstszym problemem jest prowadzenie ewidencji w sposób odbiegający od Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 maja 2016 r. w sprawie prowadzenia ewidencji stowarzyszeń zwykłych, jej wzoru oraz szczegółowej treści wpisów. Rozporządzenie określa jednolity wzór ewidencji, składający się z 13 kolumn (załącznik nr 1).
Tymczasem niektóre urzędy publikują wyłącznie nazwę stowarzyszenia. Spotykamy się także z wyjaśnieniami, że cele stowarzyszenia nie zostały wpisane w całości, ponieważ były zbyt obszerne, a tabela zajęłaby zbyt wiele stron.
Nie zgadzamy się z takim podejściem. Cele działania są jednym z elementów, które zgodnie z Prawem o stowarzyszeniach obowiązkowo podlegają wpisowi do ewidencji, i stanowią o tożsamości organizacji. Ich długość nie zwalnia organu z obowiązku wprowadzenia pełnej treści.
Przegląd 380 jednostek w całej Polsce
Ręcznie weryfikujemy ewidencje wszystkich 66 miast na prawach powiatu i 314 powiatów ziemskich. Zanim przetworzymy dane, musimy je najpierw odnaleźć w lokalnych Biuletynach Informacji Publicznej. W wielu przypadkach stwierdzamy braki w treści wpisów, błędy w strukturze ewidencji lub całkowity brak jej publikacji.
Naszym celem jest zgromadzenie w jednej bazie wszystkich stowarzyszeń zwykłych w Polsce. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości podejmujemy następujące kroki:
- Kierujemy do organu pismo za pośrednictwem e-Doręczeń z wezwaniem do doprowadzenia ewidencji do zgodności z przepisami oraz jej udostępnienia w Biuletynie Informacji Publicznej.
- Wnosimy o przesłanie poprawnej ewidencji w odpowiedzi na wezwanie, w formacie umożliwiającym weryfikację danych (XLSX, JSON, CSV, DOCX lub poprawnie sporządzony PDF).
- Zamieszczamy w rejestrze publiczną adnotację przy organach, które nie realizują swoich obowiązków.
Sprawdź, jak prowadzi ewidencję Twój urząd
Nasze działania są jawne. Na stronie stowarzyszenia.fabiandigital.org w zakładce „Wykaz miast i powiatów” można wyszukać interesujące Cię miasto lub powiat. Jeżeli ewidencja prowadzona jest nieprawidłowo, znajduje się tam opis stwierdzonych braków oraz data skierowania przez nas pisma.
Dlaczego to ważne dla stowarzyszeń
Dla małych organizacji brak rzetelnej ewidencji ma realne konsekwencje. Przykład: przedstawiciele stowarzyszenia zgłaszają się do banku, aby otworzyć rachunek. Przedstawiają regulamin i zaświadczenie o wpisie wydane przez urząd. Pracownik banku, zgodnie z procedurami, chce potwierdzić te informacje w publicznie dostępnej ewidencji. Jeżeli w BIP jej nie ma albo zawiera ona jedynie nazwę, bez celów i sposobu reprezentacji, bank nie ma możliwości potwierdzenia, że stowarzyszenie działa legalnie. W efekcie organizacja może mieć utrudniony dostęp do rachunku bankowego, a tym samym do dotacji i darowizn.
Sytuacja stowarzyszeń zwykłych w Polsce wymaga systemowego uporządkowania. Będziemy konsekwentnie dążyć do tego, aby ewidencje we wszystkich powiatach były kompletne, zgodne z przepisami i publicznie dostępne.
Materiały i akty prawne do pobrania
Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach:
Pobierz plik PDF
Rozporządzenie MSWiA z dnia 2 maja 2016 r. w sprawie prowadzenia ewidencji stowarzyszeń zwykłych, jej wzoru oraz szczegółowej treści wpisów:
Pobierz plik PDF